DANIŞTAY KANUNU1
Kanun Numarası : 2575
Kabul Tarihi : 06.01.1982
Yayımlandığı Resmi Gazete Tarihi : 20.01.1982 Sayı : 17580
Yayımlandığı Düstur-Tertip : 5 Cilt : 21 Sayfa : 119
BİRİNCİ
BÖLÜM
Kuruluş
Danıştay
MADDE 1.
Danıştay,
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile görevlendirilmiş Yüksek
İdare Mahkemesi, danışma ve inceleme merciidir.
Bağımsızlık
ve Yönetim
MADDE
2.
1.
Danıştay bağımsızdır. Yönetimi ve temsili Danıştay Başkanına
aittir.
2.
Danıştayın hükümetle ilgili işleri Başbakanlık aracılığı ile
yürütülür.
Danıştay
Meslek Mensupları
MADDE 3.
Danıştay
meslek mensupları Danıştay Başkanı, Danıştay Başsavcısı, Danıştay
başkanvekilleri, daire başkanları ile üyelerdir.
Teminat
MADDE 4.
Danıştay Başkanı, Başsavcı, başkanvekilleri, daire başkanları
ve üyeler yüksek mahkeme hakimleri olarak Türkiye Cumhuriyeti
Anayasası ve kanunların kendilerine sağladığı teminat altında
görev yaparlar.
Karar
Organları
MADDE 5.
Danıştayın
karar organları şunlardır:
a)
Daireler,
b)
Danıştay Genel Kurulu,
c)
İdari İşler Kurulu,
d)
İdari Dava Daireleri Genel Kurulu,
e)
Vergi Dava Daireleri Genel Kurulu,
f)
İçtihatları Birleştirme Kurulu,
g)
Başkanlık Kurulu,
h)
Yüksek Disiplin Kurulu,
ı)
Disiplin Kurulu.
Genel
Sekreterlik
MADDE 6.
1.
Danıştay Başkanının seçeceği bir üye Danıştay Genel Sekreterliği
görevini yapar.
2.
Birinci sınıfa ayrılmış Danıştay tetkik hakimlerinden veya
savcılarından en çok ikisi genel sekreter yardımcısı olarak
görevlendirilebilir. Genel Sekreterlik hizmetleri için yeteri
kadar savcı, tetkik hakimi ve memur verilir.
İdari
Hizmetler
MADDE
7.
Danıştayda
Özlük İşleri, Evrak, Levazım, Kitaplık ve Yayın, Tasnif, Arşiv,
Sosyal ve İdari İşler, Özel Kalem müdürlükleriyle bu Kanunda
yazılı ve ihtiyaca göre kurulacak bürolar ve kalemler bulunur.
İKİNCİ
BÖLÜM
Nitelik, Seçim ve Atanma
Danıştay
Üyelerinin Nitelikleri
MADDE 8-
1.
Danıştay Üyeleri :
a)
İdari yargı hakim ve savcılığı,
b)
Bakanlık, müsteşarlık, müsteşar yardımcılığı, elçilik, valilik,
c)
Generallik, amirallik,
d)
Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği,
e)
Genel ve Katma bütçeli dairelerde veya kamu kuruluşlarında
genel müdürlük veya en az bu derecedeki tetkik ve teftiş kurul
başkanlıkları,
f)
Yükseköğrenim kurumlarında hukuk, iktisat, maliye, kamu yönetimi
profesörlüğü,
g)
Bakanlıkların başhukuk müşavirliği veya birinci hukuk müşavirliği
veya Maliye Bakanlığında bu derecelerdeki hukuk müşavirliği,
müşavir avukatlığı veya muhakemat müdürlüğü, Görevlerini yapanlar
arasından seçilir.
2.
İdari yargı hakim ve savcılarının Danıştay Üyeliğine seçilebilmeleri
için birinci sınıfa ayrıldıktan sonra en az üç yıl bu görevlerde
başarı ile çalışmış olmaları ve birinci sınıfa ayrılma niteliğini
kaybetmemeleri gereklidir.
3.
İdari görevlerden Danıştay üyeliğine seçileceklerin yükseköğrenimlerini
tamamladıktan sonra Devlet hizmetinde yirmi yıl, yukarıda
sayılan görevlerde toplam olarak en az üç yıl çalışmış bulunmaları,
birinci derece aylığını kazanılmış hak olarak almaları ve
hakimliğin gerektirdiği ahlak ve seciyeye sahip olmaları şarttır.
Üye
Seçimi
MADDE 9.
1.
Danıştayda boşalan üyeliklerin dörtte üçü idari yargı hakim
ve savcılığından, dörtte biri ise diğer görevliler arasından
seçilir.
2.
İdari yargı hakim ve savcıları, Hakimler ve Savcılar Yüksek
Kurulunca; diğer görevlerde bulunanlar ise, Cumhurbaşkanınca
Danıştay üyeliğine seçilirler.
3.
Danıştayda boşalan üye sayısı dördü bulunca, dördüncü üyeliğin
boşaldığı tarihten itibaren en geç üç gün içinde durum Danıştay
Başkanlığınca Başbakanlığa ve Adalet Bakanlığına duyurulur.
4.
Cumhurbaşkanı ve Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca bu
duyurudan sonra en geç iki ay içinde seçim yapılır.
Danıştay
Başkanı, Başsavcısı, Başkanvekilleri ve Daire Başkanlarının
Nitelikleri,
Seçimleri ve Görev Süreleri
Madde
10.
1.
Danıştay Başkanı, Başsavcısı, başkanvekilleri ve daire başkanları
kendi üyeleri arasından Danıştay Genel Kurulunca üye tam sayısının
salt çoğunluğu ile seçilirler.
2.
Danıştay Başkanı ve Başsavcısı seçilebilmek için sekiz yıl,
başkanvekili ve daire başkanı seçilebilmek için altı yıl süre
ile Danıştay üyeliği yapmış olmak zorunludur.
3.
(Mülga : 22/3/1990 - 3619/12 md.)
4.
Danıştay Başkanı, Başsavcısı, başkanvekilleri ve daire başkanlarının
görev süreleri dört yıldır. Süresi bitenler yeniden seçilebilirler,
yeniden seçilemeyenler ile seçime girmeyenler veya süreleri
dolmadan bu görevlerden çekilenler Danıştay üyeliği görevlerine
devam ederler.
5.
Seçim, görev sürelerinin biteceği tarihten onbeş gün önce
veya diğer sebeplerle boşalma tarihinden itibaren onbeş gün
içinde yapılır. Çalışmaya ara verme süresi bu sürenin hesabında
nazara alınmaz.
6.
Seçime katılmak isteyenler seçim gününden önce Danıştay Başkanlığına
yazı ile başvurabilecekleri gibi, toplantıda oylamaya başlanmadan
önce sözlü olarak da istekte bulunabilirler veya teklif edilebilirler.
7.
Seçim gizli oyla yapılır. İlk üç oylamada sonuç alınamazsa,
seçim üçüncü oylamada en çok oy alan iki aday arasında yapılır.
Dördüncü oylamada bu çoğunluk sağlanamazsa seçim, yeniden
aday gösterilerek tekrarlanır. Şu kadar ki, bundan sonraki
üç oylamada sonuç alınamazsa dördüncü oylamada en çok oy alan
seçilmiş sayılır.
8.
Genel Kurulun bu seçim için yapacağı toplantılarda üye tam
sayısının en az dörtte üçünün hazır bulunması şarttır.
Danıştay
Tetkik Hakimi ve Savcılarının Atanmaları ve Dairelere
Verilmeleri
MADDE 11.
1.
Danıştay tetkik hakimleri ile savcıları, beş yıl meslekte
hizmet etmiş ve olumlu sicil almış idari yargı hakimleri arasından
Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca atanırlar.
2.
Danıştay tetkik hakimlerinin görev yerleri, Başkanlık Kurulu
tarafından belirlenir. Görev yerleri, aynı usulle değiştirilir.
İdari Bakımdan zaruret olmadıkça bir sicil devresi geçmeden
görev yerleri değiştirilemez. Sicil devresi en az altı aydır.
3.
Tetkik hakimlerinin görev yaptıkları kurul ve daireler, yönetmelikte
belirlenecek esas ve sürelere göre değiştirilir.
Memurların
Nitelikleri ve Atanmaları
MADDE 12.
Bu
Kanunun 7. maddesinde yazılı memurların, Devlet Memurları
Kanununda gösterilen nitelikleri haiz olmaları gereklidir.
Bunlar Danıştay Başkanlığınca atanırlar.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Daire
ve Kurullar
Daireler
MADDE 13.
1.
(Değişik : 8.12.1994 - 4055/1 md.) Danıştay, onu dava ve ikisi
de idari olmak üzere oniki daireden oluşur.
2.
Her daire bir başkan ve en az dört üyeden kurulur, görüşme
sayısı beştir, kararlar çoğunlukla verilir.
3.
Dairelerde yeteri kadar tetkik hakimi bulunur.
4.
Her dairede, ayrıca bir yazı işleri müdürünün yönetimi altında
bir kalem bulunur. Kalem, yazı ve tebliğ işlerini yürütür.
Başkan
ve Üyelerin Dairelere Ayrılmaları
MADDE 14.
1.
Daire başkanları belirli bir dairenin başkanı olarak seçilirler.
2.
Üyeler, Başkanlık Kurulunun kararı ile dairelere ayrılırlar
ve hizmetin icaplarına göre, daireleri aynı usulle değiştirilebilir.
3.
Danıştay dava dairelerinde görev yapacak üyelerin yükseköğrenimlerini,
hukuk veya hukuk bilgisine programlarında yer veren siyasal
bilimler, idari bilimler, iktisat ve maliye alanlarında yapmış
olmaları gereklidir.
4.
Dairelerde vukubulacak noksanlıklar, diğer dairelerden üye
alınmak suretiyle tamamlanır. Bu üyeler Başkanlık Kurulunun
kararı ile önceden tespit edilir.
Danıştay
Genel Kurulu
MADDE 15.
1.
Danıştay Genel Kurulu, Danıştay Başkanı, Başsavcı, başkanvekilleri,
daire başkanları ve üyeler ile Genel Sekreterden oluşur.
2.
Genel Kurulun toplanma ve görüşme yeter sayısı Başkan ve Üyeler
tam sayısının yarısından fazlasıdır.
3.
Kararlar çoğunlukla verilir. Oylarda eşitlik halinde, Başkanın
bulunduğu taraf çoğunluğu sağlamış sayılır. Genel Kurulun
toplantı yeter sayısına ilişkin özel hükümler saklıdır.
İdari
İşler Kurulu
MADDE 16.
1.
İdari İşler Kurulu, idari daireler başkan ve üyeleri ile her
yıl Genel Kurulca seçilecek on dava dairesi başkan ve üyesinden
oluşur.
2.
Bu Kurula Danıştay Başkanı veya başkanvekillerinden biri başkanlık
eder.
3.
Toplanma ve görüşme yeter sayısı onbeştir.
4.
Memurların yargılanması ile ilgili işlerin görüşülmesinde,
incelenmekte olan kararı veren daire başkan ve üyeleri toplantıya
katılamazlar. Bu toplantılarda toplanma ve görüşme yeter sayısı
onbirdir.
5.
Kararlar oyçokluğu ile verilir. Oylarda eşitlik halinde Başkanın
bulunduğu taraf çoğunluğu sağlamış sayılır.
6.
İdari İşler Kuruluna yeteri kadar tetkik hakimi ve memur verilir.
İdari
ve Vergi Dava Daireleri Genel Kurulları
MADDE 17.
1.
İdari Dava Daireleri Genel Kurulu, idari dava dairelerinin
başkanlarıyla üyelerinden; Vergi Dava Daireleri Genel Kurulu,
vergi dava dairelerinin başkanlarıyla üyelerinden oluşur.
2.
Dava daireleri genel kurullarına Danıştay Başkanı veya vekillerinden
biri başkanlık eder.
3.
(Değişik : 2/6/2000-4575/1 md.)[1] Bu kurulların toplanma
ve görüşme yeter sayısı onyedidir. Toplantıda hazır bulunanlar
çift sayıda olursa en kıdemsiz üye kurula katılmaz.
4.(Ek
: 22/3/1990-3619/1 md.) İdari dava daireleri ile vergi dava
dairelerinin ilk derece mahkemesi olarak verdikleri kararların
temyiz veya itiraz yoluyla incelenmesinde bu dairelerde hükme
müessir olacak hukuki işlemlerin yapıldığı toplantıda bulunmuş
veya karara katılmış olanlar genel kurullarda bulunamazlar.
Bu temyiz ve itiraz incelemesinde genel kurulların toplanma
ve görüşme yeter sayısı onbeştir. Ancak, iki dava dairesinin
birlikte yapacağı toplantıda verilen kararların incelenmesinde,
toplanma ve görüşme yeter sayısı onbirdir. Bu toplantılarda
da hazır bulunanlar çift sayıda olursa en kıdemsiz üye kurula
katılamaz.
5.
Bu kurullarda kararlar oyçokluğu ile verilir.
6.
Her kurula yeteri kadar tetkik hakimi ve memur verilir.[2]
İçtihatları
Birleştirme Kurulu
MADDE 18.
1.
İçtihatları Birleştirme Kurulu, Danıştay Başkanı, Başsavcı,
Başkanvekilleri, dava daireleri başkanları ve üyelerinden
kurulur.
2.
Toplanma ve görüşme yeter sayısı en az otuzbirdir. Toplantıda
hazır bulunanlar çift sayıda olursa en kıdemsiz üye Kurula
katılmaz.
3.
Esas hakındaki kararlar, birinci toplantıda Kurul üye tamsayısının
salt çoğunluğu ile, bu toplantıda karar yeter sayısı sağlanamaz
ise ikinci toplantıda mevcudun salt çoğunluğu ile verilir.
Kurulun diğer kararları oyçokluğu ile verilir.
4.
İçtihatları Birleştirme Kuruluna yeteri kadar tetkik hakimi
ve memur verilir.
Başkanlık
Kurulu
MADDE 19.
(Değişik
: 22/3/1990-3619/2 md.)
1.
Başkanlık Kurulu, Danıştay Başkanının başkanlığında Başsavcı,
başkanvekilleri ve daire başkanlarından oluşur.
2.
Daire başkanının mazereti halinde, Kurula, dairenin en kıdemli
üyesi katılır.
3.
Kararlar oy çokluğu ile verilir.
4.
Oylarda eşitlik halinde Başkanın bulunduğu taraf çoğunluğu
sağlamış sayılır.
Yüksek
Disiplin Kurulu
MADDE 20.
1.
Yüksek Disiplin Kurulu, Danıştay Başkanının Başkanlığında
her takvim yılı başında, Danıştay Genel Kurulunca her daireden
seçilecek birer üye ile ikisi dava daireleri ve biri de idari
daireler başkanları arasından seçilecek üç daire başkanından
kurulur. Danıştay Başsavcısı Kurulun tabii üyesidir.
2.
Kurula iki daire başkanı ve beş üye yedek olarak seçilir.
3.
Kurul üye tam sayısı ile toplanır ve üçte iki oyçokluğu ile
karar verir.
4.
Kurul üyeliklerinde boşalma halinde, boşalan yer için en çok
on gün içinde Genel Kurulca birinci fıkradaki esaslara göre
yeniden seçim yapılır.
5.
Kurulun yazı işlerini Genel Sekreter yürütür.
Disiplin
Kurulu
MADDE 21.
Disiplin
Kurulu, Genel Kurulun her takvim yılı başında, seçeceği bir
daire başkanıyla bir üyeden ve birinci sınıfa ayrılmış bir
tetkik hakimi ile bir Danıştay savcısından oluşur. Aynı şekilde
birer yedek seçilir. Genel Sekreter Kurulun tabii üyesidir.
Daire Başkanı Kurula başkanlık eder. Kurul oyçokluğu ile karar
verir.
Başkanlara
ve Başsavcıya Vekalet
MADDE 22.
1.
Danıştay Başkanlığının boşalması, Danıştay Başkanının izinli
veya özürlü olması hallerinde başkanvekillerinden en kıdemlisi
Danıştay Başkanına vekalet eder.
2.
Dairelerde en kıdemli üye başkana vekalet eder. Başsavcıya
Danıştay Başkanının seçeceği ve Başsavcılığa seçilme niteliğine
sahip bir Danıştay üyesi vekalet eder.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Danıştay'ın, Daire ve Kurulların Görevleri
Danıştayın
Görevleri
MADDE 23.
Danıştay:
a)
(Değişik : 22/3/1990-3619/3 md.) İdare mahkemeleri ile vergi
mahkemelerinden verilen kararlar ve ilk derece mahkemesi olarak
Danıştayda görülen davalarla ilgili kararlara karşı temyiz
istemlerini inceler ve karara bağlar.
b)
Bu Kanunda yazılı idari davaları ilk ve son derece mahkemesi
olarak karara bağlar.
c)
Başbakanlık veya Bakanlar Kurulunca gönderilen kanun tasarı
ve teklifleri hakkında görüşünü bildirir.
d)
(Değişik : 18/12/1999-4492/1 md.)[3] Tüzük tasarılarını inceler;
kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmeleri
hakkında düşüncesini bildirir.
e)
Cumhurbaşkanlığı ve Başbakanlık tarafından gönderilen işler
hakkında görüşünü bildirir.
f)
Bu Kanunla ve diğer kanunlarla verilen görevleri yapar.
İlk
Derece Mahkemesi Olarak Danıştayda Görülecek Davalar
MADDE 24. (Değişik 2/6/2000-4575/2 md.)[4]
1.
Danıştay ilk derece mahkemesi olarak;
a)
Bakanlar Kurulu kararlarına,
b)
Başbakanlık ve bakanlık müsteşarları, müsteşar yardımcıları,
genel müdürleri ve kurul başkanları; diğer kamu kurum ve kuruluşlarının
müsteşar, başkan ve genel müdürleriyle ilgili müşterek kararnamelere,
c)
Bakanlıkların düzenleyici işlemleri ile kamu kuruluşları veya
kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarınca çıkarılan
ve ülke çapında uygulanacak düzenleyici işlemlere,
d)
Danıştay idari dairelerince veya İdari İşler Kurulunca verilen
kararlar üzerine uygulanan eylem ve işlemlere,
e)
Birden çok idare veya vergi mahkemesinin yetki alanına giren
işlere,
f)
Danıştay Yüksek Disiplin Kurulu kararları ile bu Kurulun görev
alanı ile ilgili Danıştay Başkanlığı işlemlerine,
Karşı
açılacak iptal ve tam yargı davaları ile tahkim yolu öngörülmeyen
kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerinden
doğan idari davaları karara bağlar.
2.
Danıştay, belediyeler ile il özel idarelerinin seçimle gelen
organlarının organlık sıfatlarını kaybetmeleri hakkındaki
istemleri inceler ve karara bağlar.
Temyiz
Yoluyla Danıştayda Görülecek Davalar
MADDE 25. (Değişik : 22/3/1990-3619/5 md.)
İdare
mahkemeleri ile vergi mahkemelerince verilen nihai kararlar
ve ilk derece mahkemesi olarak Danıştayda görülen davalarla
ilgili nihai kararlar Danıştayda temyiz yoluyla incelenir
ve karara bağlanır.
İdari
Uyuşmazlık ve Davalarda Görev
MADDE 26. (Değişik : 2/6/2000-4575/3 md.)[5]
İdari
Uyuşmazlıklar ve davalar Üçüncü, Dördüncü, Beşinci, Altıncı,
Yedinci, Sekizinci, Dokuzuncu, Onuncu, Onbirinci, Onikinci
dairelerde ve idari ve vergi dava daireleri genel kurullarında
incelenir ve karara bağlanır.
Başkanlık
Kurulu, iş yükü bakımından zorunluluk doğması durumunda, vergi
dava dairelerinin birini idari dava dairesi olarak, idari
dava dairelerinin birini vergi dava dairesi olarak görevlendirebilir.
Görevlendirilen
dairedeki dosyaların vergi ve idari uyuşmazlıklara ilişkin
görev ayırımı gözetilerek hangi daireye ve nasıl devredileceği,
görevlendirilen daireye görevlendirildiği alan içinde hangi
daire işlerinin verileceği hususları Başkanlık Kurulu kararıyla
belirlenir. Bu kararlar Resmi Gazetede yayımlanır ve yayımını
izleyen aybaşından itibaren uygulanır.
Daire
Başkan ve üyeleri, dairenin görevlendirildiği işlere bakan
dava dairesi genel kuruluna katılır.
Üçüncü
Dairenin Görevleri
MADDE 27.
Üçüncü
Daire :
a)
Vergi mahkemeleri arasında görev ve yetkiye ilişkin uyuşmazlıklarda
ve bağlantılı davalarda merci tayinine,
b)
Vergi, resim ve harçlarla ilgili olup diğer vergi dava dairelerinin
görevleri dışında kalan işlere,
İlişkin
dava ve işleri çözümler.
Dördüncü
Dairenin Görevleri
MADDE 28.
Dördüncü
Daire, gelir ve kurumlar vergilerine ilişkin davaları çözümler.
Beşinci
Dairenin Görevleri
MADDE 29.
Beşinci
Daire, kamu görevlilerine ait mevzuattan doğan uyuşmazlıklara
İlişkin davaları çözümler.
Altıncı
Dairenin Görevleri
MADDE 30.
Altıncı
Daire :
a)
İmar, kamulaştırma ve yıkma işleri ile bunlara bağlı işlere,
b)
Eski eserler mevzuatından doğan uyuşmazlıklara,
İlişkin
davaları çözümler.
Yedinci
Dairenin Görevleri
MADDE 31.
Yedinci
Daire :
a)
Gümrük ve gider vergileri ile ithale ilişkin vergilere,
b)
İşletme vergisine,
c)
Motorlu taşıtlar ve taşıt alım vergilerine,
d)
Veraset ve intikal vergilerine,
e)
e) Damga vergisine ve dış seyahat harcamaları vergilerine,
İlişkin
davaları çözümler.
Sekizinci
Dairenin Görevleri
MADDE 32.
Sekizinci
Daire :
a)
Köy, belediye ve özel idareleri ilgilendiren mevzuatın uygulanmasına,
b)
Mahalli idarelerin seçimle gelen organlarının organlık sıfatlarını
kaybetmeleri konusuna,
c)
Sınır, iskan, toprak edinme mevzuatına,
d)
Maden, taşocakları ve orman mevzuatına,
e)
Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları mevzuatına,
f)
Öğrenci ve öğrenim işlerine,
g)
(Mülga : 22/3/1990-3619/12 md.)
h)
h) Karayolları Trafik Kanununa,
İlişkin
davaları çözümler.
Dokuzuncu
Dairenin Görevleri
MADDE 33.
Dokuzuncu
Daire :
a)
Emlak vergisine ve emlak alım vergisine,
b)
Gayrimenkul kıymet artışı vergisine,
c)
Köy, belediye ve özel idare vergi, resim, harç ve payları
ile bunların diğer gelirlerine ve bunlara ait tarifelere,
d)
d) Harçlar Kanununa,
İlişkin
davaları çözümler.
Onuncu
Dairenin Görevleri
MADDE 34.
Onuncu
Daire :
a)
İdare mahkemeleri arasında görev ve yetkiye ilişkin uyuşmazlıklarda
ve bağlantılı davalarda merci tayinine,
b)
Vergi davalarına bakan dava daireleri hariç, diğer idari dava
dairelerinin görevleri dışında kalan uyuşmazlıklara,
c)
Türk parasının kıymetini koruma mevzuatına ilişkin uyuşmazlıklara,
İlişkin dava ve işleri çözümler.
Onbirinci
Dairenin Görevleri
MADDE 34/A. (Ek : 8/12/1994-4055/3 md.)
Onbirinci
daire katma değer vergisine ilişkin davaları çözümler.
Onikinci
Dairenin Görevleri
MADDE 34/B. (Ek : 8/12/1994-4055/3 md.)
Onikinci
daire kamu görevlerine ilişkin davaları çözümler.
Amme
Alacaklarına İlişkin Davalar
MADDE 35.
Amme
Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun uygulanmasına
ilişkin davalar, alacağın tahakkukuna ilişkin davalara bakmakla
görevli dava daireleri tarafından çözümlenir.
Yeni
Vergilerle İlgili Uyuşmazlıkların Çözümü
MADDE 36.
Bir
vergiyi kaldıran ve yerine aynı veya benzeri nitelikte yeni
bir vergi koyan kanunlardan doğan uyuşmazlıklar, önceki vergiden
doğan uyuşmazlıkları çözümlemekle görevli dairece çözümlenir.
Bir
Kısım İşlerin Diğer Dairelere Verilmesi
MADDE 37.
Dava
dairelerinin işlerinde birbirine göre nispetsizlik görülürse,
bir dairenin görevine giren işlerden bir bölümü, dairelerin
vergi ve idare uyuşmazlıklarına ilişkin görev ayrımı gözönünde
bulundurularak Başkanlık Kurulu kararıyla diğer dava dairelerine
verilebilir. Bu husustaki kararlar Resmi Gazete'de yayımlanır
ve yayımını izleyen aybaşından itibaren uygulanır.
İdari
ve Vergi Dava Daireleri Genel Kurullarının Görevleri
MADDE 38. (Değişik : 22/3/1990-3619/6 md.)
1.
İdari Dava Daireleri Genel Kurulu;
a)
İdare mahkemelerinden verilen ısrar kararlarını,
b)
İdari dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen
kararları,
Temyizen
inceler.
2.
Vergi Dava Daireleri Genel Kurulu;
a)
Vergi mahkemelerinden verilen ısrar kararlarını,
b)
Vergi dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen
kararları,
Temyizen
inceler.
İçtihatları
Birleştirme Kurulunun Görevleri
MADDE 39.
İçtihatları
Birleştirme Kurulu, dava dairelerinin veya idari ve vergi
dava daireleri genel kurullarının kendi kararları veya ayrı
ayrı verdikleri kararlar arasında aykırılık veya uyuşmazlık
görüldüğü veyahut birleştirilmiş içtihatların değiştirilmesi
gerekli görüldüğü takdirde, Danıştay Başkanının havalesi üzerine,
Başsavcının düşüncesi alındıktan sonra işi inceler ve lüzumlu
görürse, içtihadın birleştirilmesi veya değiştirilmesi hakkında
karar verir.
İçtihatların
Birleştirilmesini İstemeye Yetkili Olanlar
MADDE 40.
1.
İçtihatların birleştirilmesi veya birleştirilmiş içtihatların
değiştirilmesi, Danıştay Başkanı, konu ile ilgili daireler,
idari ve vergi dava daireleri genel kurulları veya başsavcı
tarafından istenebilir.
2.
Aykırı kararlarla ilgili kişiler, içtihatların birleştirilmesi
için Danıştay Başkanlığına başvurabilirler.
3.
Kurulun, içtihatların birleştirilmesi veya değiştirilmesi
hakkındaki kararları, gönderildikleri tarihten itibaren bir
ay içerisinde Resmi Gazete'de yayımlanır.
4.
Bu kararlara, Danıştay daire ve kurulları ile idari mahkemeler
ve idare uymak zorundadır.
İdari
İşlerde Görev
MADDE 41.
İdari
işlere ilişkin idari uyuşmazlıklar ve görevler Birinci ve
İkinci dairelerle İdari İşler Kurulunda görülür.
Birinci
Dairenin Görevleri
MADDE 42.
Birinci
Daire :
a)
Başbakanlık veya Bakanlar Kurulunca gönderilen kanun tasarı
ve tekliflerini,
b)
Başbakanlıktan gönderilen tüzük tasarılarını,
c)
(Değişik : 18/12/1999-4492/3 md.)[6] Kamu hizmetleri ile ilgili
imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerini,
d)
İdari makamlar arasında görev ve yetkiden doğan ve Başbakanlıktan
gönderilen uyuşmazlıkları,
e)
Kanunlarında Danıştaydan alınacağı yazılı bulunan düşüncelere
ilişkin istekleri,
f)
Danıştayca istişari mahiyette incelenmek ve düşüncesini bildirmek
için Cumhurbaşkanlığı veya Başbakanlıktan gönderilecek işleri,
g)
6830 sayılı İstimlak Kanununun otuzuncu maddesinin uygulanmasından
çıkan uyuşmazlıkları,
h)
İdarei Umumiyei Vilayat Kanunu Muvakkatı gereğince doğrudan
doğruya veya itiraz yoluyla Danıştaya verilen işleri,
ı)
Belediye Kanunu ile Danıştaya verilip idari davaya konu olmayan
işleri,
j)
Derneklerin, kamu yararına çalışan derneklerden sayılabilmesi
için yapılacak teklifleri,
k)
k) Diğer idari dairenin görevi dışında kalan işleri,
inceler
ve gereğine göre karara bağlar veya düşüncesini bildirir.
İkinci
Dairenin Görevleri
MADDE 43.
İkinci
Daire, Memurin Muhakematı Hakkındaki Kanunu Muvakkatı hükümlerine
göre Danıştayca görülecek işleri karara bağlar.
Bir
Kısım İşlerin Diğer İdari Daireye Verilmesi
MADDE 44.
İdari
dairelerin işlerinde birbirine nazaran nispetsizlik görülürse,
Başkanlık Kurulunun kararıyla bir dairenin görevine giren
işlerden bir bölümü diğer idari daireye verilebilir. Bu husustaki
kararlar Resmi Gazete'de yayımlanır ve yayımını izleyen aybaşından
itibaren uygulanır.
Danıştay
Genel Kurulunun Görevleri
MADDE 45.
Danıştay
Genel Kurulu, bu Kanunla ve diğer kanunlarla bu Kurula verilen
seçim görevleri ile diğer görevleri yapar ve bu Kanunda öngörülen
içtüzük ve yönetmelikleri kabul eder.
İdari
İşler Kurulunun Görevleri
MADDE 46.
1.
İdari İşler Kurulu :
a)
(Mülga : 22/3/1990-3619/12 md.)
b)
(Değişik : 18/12/1999-4492/4 md.)[7] Kamu hizmetleri ile ilgili
imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerini,
c)
Kanunlarda Danıştay İdari İşler Kurulunda görüşüleceği yazılı
olan işleri,
d)
Danıştay idari daire ve kurulları arasında çıkacak görev uyuşmazlıklarını,
e)
Yukarıda yazılı olanlardan başka idari dairelerden çıkan işlerden
Danıştay Başkanının havale edeceği işleri,
f)
Memurin Muhakematı Hakkında Kanunu Muvakkatı hükümlerine göre
ilgili dairece birinci derecede verilen men'i muhakeme kararlarını
kendiliğinden, lüzumu muhakeme kararlarını ise itiraz üzerine,
İnceler
ve gereğine göre karara bağlar veya düşüncesini bildirir.
Danıştayın ilgili dairesi Kurulun bozma kararlarına uymak
zorundadır.
2.
İdari dairelerin birinden çıkıp, (e) bendi uyarınca Danıştay
Başkanı tarafından Danıştay İdari İşler Kuruluna havale edilmemiş
olan işler ve verilen kararlar ilgili bakanlığın görüşüne
uygun olmadığı takdirde, bakanın isteği üzerine, Danıştay
İdari İşler Kurulunda görüşülür.
3.
3. İdari dairelerin göreve ve usule ilişkin nedenlerle işin
esası hakkında karar vermediği işlerde, İdari İşler Kurulunca
bu kararın yerinde görülmemesi halinde, ilgili daireye geri
gönderilir ve bu dairece İdari İşler Kurulu kararı doğrultusunda
inceleme yapılarak karar verilir.
İdari
İşlerin Görüşülmesi
MADDE 47.
Dairelerle
kurulların toplantılarında üye veya tetkik hakimlerinin açıklamaları
dinlendikten sonra işlerin görüşülmesine geçilir. Konular
aydınlanınca göreve ve usule ilişkin meseleler varsa ilk önce
bunlar ve sırayla diğer meseleler karara bağlanır.
Kanun
ve Tüzük Tasarıları İle Kamu Hizmetleri İle İlgili İmtiyaz
Şartlaşma
ve Sözleşmelerinin Görüşülmesi
MADDE 48. (Değişik : 18/12/1999-4492/5 md.)[8]
Danıştay,
kanun tasarı ve teklifleri ile tüzük tasarıları üzerindeki
incelemesini, kamu hizmetleri ile ilgili imtiyaz şartlaşma
ve sözleşmeleri hakkında düşüncesini bildirmeyi, geliş tarihinden
itibaren iki ay içinde sonuçlandırmak zorundadır.
Evrak
Getirilmesi ve Yetkililerin Dinlenmesi
MADDE 49.
1.
İncelenmekte olan işler hakkında lüzum görülen her türlü evrak
getirtilebileceği ve bilgi istenebileceği gibi, tamamlayıcı
veya aydınlatıcı bilgiler alınmak üzere ilgili dairelerden
veya uygun görülecek diğer yerlerden yetkili memur ve uzmanlar
da çağrılabilir.
2.
İstenen bilgi ve belgeler Devletin güvenliğine ve yüksek menfaatlerine
veya Devletin güvenliği ve yüksek menfaatleriyle birlikte
yabancı devletlere de ilişkin ise, ilgili makam, gerekçesini
bildirmek suretiyle sözkonusu bilgi ve belgeleri vermeyebilir.
Görüşmelerin
İdaresi
MADDE 50.
Başkan,
görüşmeleri idare eder ve oya sunulacak hususları belirler.
Göreve ve usule ait meselelerde azınlıkta kalanlar, işin esası
hakkında oylarını kullanmak zorundadırlar.
Kararlar
MADDE 51.
Kararlarda,
toplantıya katılanların ad ve soyadları, işin konusu, verilen
kararların gerekçeleri, azınlıkta kalanların görüşleri ve
karar tarihi belirtilir. Kararlar, toplantıya katılan Başkan
ve üyeler tarafından imzalanır.
Başkanlık
Kurulunun Görevleri
MADDE 52.
1.
Başkanlık Kurulu :
a)
Üyelerin dairelere ayrılmalarını,
b)
Zorunluk halinde daire başkanlarının ve üyelerin dairelerinin
değiştirilmesini,
c)
37 nci ve 44 üncü maddelere göre daireler arasında iş dağılımını,
d)
Danıştay daireleri arasında çıkan görev uyuşmazlıklarını,
e)
(Ek : 22/3/1990-3619/8 md.) Ayrı yargı çevrelerinde bulunan
idare ve vergi mahkemeleri arasında görev ve yetkiye ilişkin
uyuşmazlıklarda ve bağlantılı davalarda merci tayinini,
f)
Danıştay Başkanının Kurulda görüşülmesini uygun gördüğü işleri,
[9]
İnceler
ve gereğine göre karar verir veya düşüncesini bildirir.
2.
Kurul, Danıştay Başkanının davetiyle toplanır.
Yüksek
Disiplin Kurulunun Görevleri
MADDE 53.
Yüksek
Disiplin Kurulu, bu Kanun hükümleri dairesinde Danıştay Başkanı,
Başsavcı, başkanvekilleri, daire başkanları ve üyeler hakkında,
disiplin kovuşturması yapılmasına ve disiplin cezası uygulanmasına
karar verir ve bu Kanunla görevli kılındığı diğer işleri görür.
Disiplin
Kurulunun Görevleri
MADDE 54.
Disiplin
Kurulu :
a)
Danıştay memurları hakkında Yüksek Disiplin Kurulu görevlerini
yapar
b)
Danıştay Memurları hakkında Memurin Muhakematı Hakkındaki
Kanunu Muvakkatı hükümlerine göre birinci derecede karar verir.
c)
Danıştay memurları hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun
226 ncı maddesinin (B) bendinde yazılı görüşme ve danışma
kurulu görevini yapar.
BEŞİNCİ
BÖLÜM
Görevler ve Haklar
Danıştay
Başkanının Görevleri
MADDE 55.
1.
Danıştay Başkanı, Danıştayın genel işleyişinden sorumludur.
Kuruluşun düzenli çalışmasını sağlar. Gerekirse, ilgili daire
başkanları veya Başkanlık Kurulu ile de istişare ederek lüzumlu
idari tedbirleri alır.
2.
2. Danıştay Başkanı, Danıştay Genel Kurulu ile İçtihatları
Birleştirme Kuruluna, İdari İşler Kuruluna, İdari ve Vergi
Dava Daireleri Genel Kurullarına, Yüksek Disiplin Kuruluna
ve Başkanlık Kuruluna, başkanlık eder.
Danıştay
Başkanvekillerinin Görevleri
MADDE 56.
1.
Danıştay Başkanına ait görevlerden Danıştay Başkanı tarafından
verilenleri yaparlar.
2.
Danıştay Başkanının yokluğunda kıdem sırasına göre ona vekillik
ederler.
3.
3. Danıştay Başkanının katılmadığı kurullara başkanlık ederler.
Daire
Başkanlarının Görevleri
MADDE 57.
1.
Daire başkanları, dairelerinde görevli bulunanların görevlerine
devamlarını, düzenli çalışmalarını, daire işlerinin verimli
bir şekilde yürütülmesini ve tetkik hakimleri ile diğer memurların
yetişmelerini sağlarlar. Görüşmeleri idare ederler, dahil
bulundukları kurulların toplantılarına katılarak düşüncelerini
bildirirler ve oylarını verirler.
2.
Daire başkanları her takvim yılı sonunda, dairelerindeki işlerin
durumu ve bunların yürütülmesinde aksaklık varsa sebepleri
hakkında Danıştay Başkanlığına bir rapor verirler ve alınmasını
lüzumlu gördükleri tedbirleri bildirirler.
Üyelerin
Görevleri
MADDE 58.
Üyeler,
bulundukları dairelerde başkanlar veya dahil bulundukları
kurullarda kurul başkanları tarafından kendilerine verilen
dosyaları geciktirmeden inceleyerek görevli daire veya kurullara
gerekli açıklamaları yaparlar, kararları yazarlar, dairelerin
ve üyesi bulundukları kurulların toplantılarına katılırlar,
düşünce ve görüşlerini bildirirler, oylarını verirler ve daire
ile ilgili olmak üzere verilen diğer işleri görürler.
Genel
Sekreterin Görevleri
MADDE 59.
1.
Genel Sekreter bu Kanunun görevli kıldığı işler ile Danıştay
Başkanının vereceği idare ve yazı işlerini yürütür.
2.
Dairelere ve Başsavcılığa bağlı olanlar dışındaki müdürlükler
ve diğer idari birimler Genel Sekreterin yönetim ve denetimi
altında bulunur.
Danıştay
Başsavcısının Görevleri
MADDE 60.
1.
Başsavcı, dava dosyalarını uygun göreceği görev ayırımına
göre savcılara havale eder. Düşüncelerinin vaktinde bildirilmesini
ve savcılar ile Başsavcılıkta görevli diğer memurların devamlarını
ve intizamla çalışmalarını sağlar, gelen dosyaların kaydı
ve saklanması ile işi bitenlerin ilgili yerlere geciktirilmeden
gönderilmesi için gerekli tedbirleri alır.
2.
Başsavcı, incelediği dava dosyaları hakkında düşüncelerini
bildirir ve kanunlarla kendisine verilen diğer görevleri yapar.
3.
Başsavcı her takvim yılı sonunda, işlerin durumu ve bunların
yürütülmesinde aksaklık varsa sebepleri hakkında Danıştay
Başkanlığına bir rapor verir ve alınmasını lüzumlu gördüğü
idari tedbirleri bildirir.
4.
Başsavcı, savcılardan birini, idari işlerde kendisine yardım
etmekte görevlendirebilir.
Savcıların
Görevleri
MADDE 61.
1.
Savcılar, kendilerine havale olunan dosyaları Başsavcı adına
incelerler ve düşüncelerini, davalarda bir ay, yürütmenin
durdurulması isteminde iki gün içinde gerekçeli ve yazılı
olarak verirler. Bu süreler geçirilirse durumu sebepleriyle
birlikte Başsavcıya bildirirler. Danıştay Başkanının ve Başsavcının
vereceği diğer görevleri yerine getirir; çalışma düzeninin
korunması ve iş veriminin artırılması için Başsavcının alacağı
tedbirlere uyarlar.
2.
Savcılar, ilgili yerlerden Danıştay Başkanlığı aracılığı ile
her türlü bilgileri isteyebilecekleri gibi işlem dosyalarını
da getirtebilirler.
3.
Dava daireleri ile idari ve vergi dava daireleri genel kurullarınca
gerekli görüldüğü takdirde, Danıştay savcıları, önceden haber
verilmek suretiyle, düşüncelerini sözlü olarak da açıklarlar.
Tetkik
Hakimlerinin Görevleri
MADDE 62.
1.
Tetkik hakimleri Danıştay Başkanının, daire ve kurul başkanlarının
kendilerine havale ettikleri işleri inceleyerek daire veya
görevli kurula gerekli açıklamaları yaparlar. Kendi düşünce
ve görüşlerini sözlü ve yazılı olarak bildirirler, karar taslaklarını
yazarlar, gerekli tutanakları düzenler ve Danıştay Başkanı,
kurul başkanı ve daire başkanının verecekleri diğer görevleri
yerine getirirler.
2.
Her daire ve kurulda, o daire veya kurul başkanınca birinci
sınıfa ayrılmış bir tetkik hakimi, memurların görevlerine
devamlarını, yetişmelerini ve verimli bir biçimde çalışmalarını,
idare, dosya ve diğer yazı işleri ile tebligat işlerinin gecikmeden
ve düzenli olarak yürütülmesini, Danıştay Başkanının, daire
ve kurul başkanının vereceği diğer işleri yapmakla görevlendirilir.
Görevlerin
Uygulanma Şekli
MADDE 63.
Danıştay
meslek mensuplarının ve tetkik hakimleri ile savcıların yukarıdaki
maddelerde yazılı görevlerinin uygulanmasına idari daire ve
kurulların çalışma usullerinin düzenlenmesine ve 7 inci maddede
yazılı müdürlükler, bürolar ve kalemlerin görevlerinin ifasına
ve işlerin belirli sürelerde sonuçlandırılmasına ilişkin hükümler
Danıştay İçtüzüğünde gösterilir.
Başkan,
Başsavcı ve Üyelerin Aylıkları ve Ödenekleri İle Diğer Mali
Haklar
MADDE
64.
Danıştay
Başkanı, Danıştay Başsavcısı, Başkanvekilleri, daire başkanları
ve üyelerine aylık, ödenek, mali, sosyal ve diğer özlük hakları
bakımından sırasıyla Yargıtay Birinci Başkanı, Cumhuriyet
Başsavcısı, birinci başkanvekilleri, daire başkanları ve üyeleri
hakkındaki kanun hükümleri uygulanır.
Yurt
Dışına Gönderilme
MADDE 65.
1.
Danıştay meslek mensupları, idare ve vergi hukuku alanında
bilimsel araştırmalar yapmak ve mesleki incelemelerde bulunmak
amacıyla aylık ve ödenekleri, hakiki yol masrafları ve gündelikleri
verilmek ve bir yılı geçmemek şartıyla idari yargı sisteminin
uygulandığı yabancı memleketlere Başkanlık Kurulunun kararı
ile gönderilebilirler.
2.
Yurt dışına gönderilecek Danıştay Başkanı, Başsavcısı, başkanvekilleri,
daire başkanları ve üyelerin seçimleri ile diğer esaslar hazırlanacak
yönetmelikle düzenlenir.
Başka
İş ve Görev Kabul Etme
MADDE 66.
1.
Danıştay meslek mensupları, ilmi araştırma ve yayınlarda bulunabilirler;
Danıştay Başkanının izni ile kurumlarından yolluk almaksızın
davet edildikleri yurt içi ve yurt dışı kongre, konferans,
seminer ve benzeri bilimsel toplantılarla, bilim ve meslekleri
ile ilgili diğer toplantılara katılabilirler. Onbeş güne kadar
olan izinler Danıştay Başkanınca, onbeş günü aşan izinler
Başkanlık Kurulunca verilir.
2.
Danıştay meslek mensupları birinci fıkradaki hallerde Başkanlık
Kurulu kararıyla görevli olarak gönderilebilir.
3.
Yukarıdaki fıkrada yazılı olan Danıştay meslek mensupları
esas görevleri yanında Başkanlık Kurulunun kararıyla yükseköğretim
kurumlarında ders ve konferans verebilirler.
ALTINCI
BÖLÜM
Disiplin Kovuşturması
Disiplin Kovuşturması
MADDE 67.
Danıştay
Başkanı, Başsavcısı, başkanvekilleri, daire başkanları ve
üyelerin, yüksek hakimlik vakar ve şerefi ile bağdaşmayan
veya hizmetin aksamasına yol açan hal ve hareketleri görülür
veya öğrenilirse haklarında bu Kanun hükümleri uyarınca disiplin
kovuşturması yapılır.
Konunun
Yüksek Disiplin Kuruluna İntikal Ettirilmesi
MADDE 68.
Danıştay
Başkanı, Başsavcı, başkanvekilleri, daire başkanları ve üyelerin
yukarıdaki maddede yazılı hal ve hareketlerinin görülmesi
veya öğrenilmesi halinde konunun Yüksek Disiplin Kuruluna
intikal ettirilmesi Başkanlık Kurulu tarafından duruma göre
takdir edilir ve karara bağlanır.
Disiplin
Kovuşturması Kararı
MADDE 69.
1.
Yüksek Disiplin Kurulu, eldeki bilgi ve delillere ve isnat
olunan hal ve hareketin niteliğine göre disiplin kovuşturması
yapılmasına yer olup olmadığına karar verir.
2.
2. Kurul, disiplin kovuşturmasına karar verirse, Kurul dışındaki
daire başkanları ve üyeler arasından seçeceği üç kişiyi soruşturma
yapmakla görevlendirir. Haklarında isnatta bulunulanlar, Yüksek
Disiplin Kurulu üyesi ise, Kurulun bu husustaki toplantılarına
katılamazlar. Bunların yerleri 20 nci maddedeki usule göre
doldurulur.
Soruşturmanın
Şekli
MADDE 70.
1.
Soruşturma yapmakla görevlendirilenler, ilgiliye isnat olunan
hal ve hareketi bildirerek savunmasını alırlar, lüzum gördükleri
kimseleri yeminle dinler, konu ile ilgili bilgileri toplar
ve sübut delillerini tespit ederler.
2.
Bütün daire, kurum ve kuruluşlar ile gerçek ve tüzelkişiler,
sorulan hususlara cevap vermek ve diğer istekleri yerine getirmek
zorundadırlar. Ancak 49 uncu madde hükmü saklıdır.
Rapor
Verilmesi
MADDE 71.
Soruşturmayı
yapanlar yaptıkları soruşturmaları ve elde ettikleri bilgi
ve delilleri gösteren ve bunlara göre disiplin cezası verilmesine
yer olup olmadığı hakkındaki kanaatlerini belirten bir rapor
hazırlarlar ve belgeleri bu rapora bağlarlar.
Rapor
Üzerine Yapılacak İşlem
MADDE 72.
1.
Yukarıdaki madde gereğince hazırlanan rapor, Yüksek Disiplin
Kuruluna verilir. Bu Kurula, soruşturmayı yapmış olanlar katılamazlar.
2.
Kurul Başkanı, soruşturma sonucunu ilgiliye yazılı olarak
bildirir ve beş günden az olmamak üzere tayin edeceği süre
içinde yazılı savunmasını vermeye davet eder.
3.
Kurul Başkanı, soruşturma dosyasını üyelerin birine havale
eder.
4.
Kurul, işi evrak üzerinde inceler ve gerekirse soruşturmanın
genişletilmesine veya derinleştirilmesine karar verir.
5.
İlgili, bu dosyayı raportör üyenin huzurunda inceleyebilir.
Disiplin
Cezaları
MADDE 73.
1.
Yüksek Disiplin Kurulu isnat olunan hal ve hareketi sabit
görmezse dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verir.
2.
Kurul, bu hal ve hareketleri sabit gördüğü takdirde bunların
mahiyetine ve ağırlığına göre, ilgilinin uyarılmasını veya
hizmet süresine göre istifa etmeye veya emekliliğini istemeye
davet edilmesini karar altına alır.
3.
Kurul kararı Danıştay Başkanı hakkında ise, vekili, diğerleri
hakkında ise Danıştay Başkanı tarafından ilgiliye tebliğ edilir.
Kararların
Yerine Getirilmesi
MADDE 74.
İlgili,
emekliliğini istemeye veya istifa etmeye dair olan karara,
tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde uymazsa istifa etmiş
sayılır. Bir aylık süre içinde ilgili izinli sayılır.
Disiplin
Kararı Aleyhine Dava Açılması
MADDE 75.
1.
İlgili, Yüksek Disiplin Kurulu kararının kendisine tebliğ
tarihinden itibaren onbeş gün içinde bu karara karşı dava
açabilir. Bu davalar, savunmaların alındığı veya cevap sürelerinin
geçtiği tarihten itibaren üç ay içinde karara bağlanır. Çalışmaya
ara verme süresi hesaba katılmaz.
2.
Dava sonuçlanıncaya kadar ilgililerden boşalan yerler doldurulmaz.
3.
Yüksek Disiplin Kurulunda karar vermiş veya soruşturmayı yapmış
olanlar, disiplin cezalarına ilişkin davaların görüşülmesine
katılamazlar.
YEDİNCİ
BÖLÜM
Ceza Kovuşturması
Soruşturma
MADDE 76.
1.
Danıştay Başkanı, Başsavcı, başkanvekilleri, daire başkanları
ve üyelerin görevlerinden doğan veya görevleri sırasında işlemiş
bulundukları suçlardan dolayı, Danıştay Başkanının seçeceği
bir daire başkanı ile iki üyeden oluşan bir kurul tarafından
ilk soruşturma yapılır.
2.
Danıştay Başkanı hakkında soruşturma, kendisinin katılmayacağı
Başkanlık Kurulunca seçilecek bir daire başkanı ile iki üyeden
oluşan bir kurul tarafından yürütülür.
3.
Kurul, soruşturma sonunda düzenleyeceği fezlekeyi ve buna
ilişkin evrakı Danıştay Başkanına, soruşturma Danıştay Başkanı
hakkında ise fezlekeyi ve evrakı başkanvekiline verir. Bu
husustaki dosya Danıştay Başkanı veya vekili tarafından gerekli
karar verilmek üzere İdari İşler Kurulu Başkanlığına tevdi
edilir. Bu kurulun vereceği kararlar sanığa ve varsa şikayetçiye
tebliğ olunur.
4.
Yargılamanın men'i kararı kendiliğinden ve son soruşturmanın
açılmasına dair kararlar itiraz üzerine İdari İşler Kurulu
Başkan ve Üyelerinin katılmayacağı Danıştay Genel Kurulunda
incelenir.
5.
Danıştay Genel Kurulunun bu toplantılarında yeter sayı en
az otuzbirdir. Toplantıda hazır bulunanlar çift sayıda ise
en kıdemsiz üye toplantıya katılmaz.
İtiraz
Süresi
MADDE 77.
76
ncı madde hükümlerine göre birinci derecede verilen kararlara
itiraz süresi bu kararın sanığa veya şikayetçiye tebliğ tarihinden
itibaren on gündür.
Görevli
Kurullarda İnceleme
MADDE 78.
1.
Yukarıdaki maddelerde yazılı kurullarda inceleme evrak üzerinde
yapılır. Sanıklar, soruşturma dosyalarını son soruşturmanın
açılmasına dair kararın tebliği üzerine, kararı veren kurulun
tetkik hakiminin gözetimi altında inceleyebilirler.
2.
Kararlar, kurulun tetkik hakimi tarafından Tebligat Kanunu
hükümlerine göre ilgililere tebliğ edilir.
Soruşturma
Dosyasının Yargı Yerlerine Gönderilmesi
MADDE 79.
76'ncı
madde gereğince verilen son soruşturmanın açılmasına dair
kararlar üst kurulca onanmak veya itiraz olunmamak suretiyle
kesinleştikten sonra, soruşturma dosyası, gereği yapılmak
üzere Danıştay Başkanı veya vekili tarafından Cumhuriyet Başsavcısına
gönderilir.
Karara
Katılamayacak Olanlar
MADDE 80.
Soruşturma
yapanlar, soruşturmalar üzerine karar verecek olan kurulların
toplantılarına katılamazlar.
Ceza
Muhakemeleri Usulü Kanununun Uygulanacağı Haller
MADDE 81.
1.
Yukarıdaki maddeler hükümlerine göre yapılacak soruşturmalar
ile verilecek kararlarda, bu Kanunda hüküm bulunmayan hallerde,
Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun soruşturmaya ilişkin hükümleri
uygulanır.
2.
Soruşturma kurulları sorgu hakiminin yetkilerini haizdir.
Şahsi
Suçların Kovuşturma Usulü
MADDE 82.
1.
Danıştay Başkanı, Başsavcı, başkanvekilleri, daire başkanları
ve üyelerin şahsi suçlarının takibinde Yargıtay Başkanı, Cumhuriyet
Başsavcısı ve üyelerinin şahsi suçlarının takibi ile ilgili
hükümler uygulanır.
2.
1402 sayılı Sıkıyönetim Kanunu gereğince, Danıştay Başkanı,
başkanvekilleri, Danıştay Başsavcısı ve daire başkanları ile
üyeler hakkında kovuşturma yapılması Başkanlık Kurulunun iznine
tabidir.
SEKİZİNCİ
BÖLÜM
Görevin Sona Ermesi
Hüküm
Giyme Hali
MADDE 83.
1.
Danıştay meslek mensuplarından birinin ağır hapis, kasıtlı
bir suçtan dolayı altı ay veya daha fazla hapis cezası ile
kesin olarak hüküm giymesi halinde, görevi kendiliğinden sona
erer.
2.
Kasıtlı bir suçtan dolayı altı aydan aşağı hapis cezası ile
hüküm giyme halinde bu suç, mesleğin vakar ve şerefini bozan
veya mesleğe karşı genel saygı ve güveni gideren nitelikte
görülürse, ilgilinin meslekten çıkarılması gerekip gerekmediğine
Yüksek Disiplin Kurulu tarafından karar verilir.
Sağlık
Bakımından Görevin Yerine Getirilememesi
MADDE 84.
Görevini
sağlık bakımından yerine getiremeyeceği tam teşekküllü resmi
sağlık kurulu raporuyla kesin olarak anlaşılan Danıştay meslek
mensuplarının görevine son verilmesine Başkanlık Kurulunca
karar verilir.
Dava
Hakkı
MADDE 85.
83
üncü maddenin ikinci fıkrası ile 84 üncü maddeye göre görevlerine
son verilen ilgililerin bu kararlara karşı açacakları davalarda
75 inci madde hükümleri uygulanır.
DOKUZUNCU
BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Çalışmaya
Ara Verme
MADDE 86.
1.
Danıştay daireleri her sene Temmuz ayının yirmisinden Eylül
ayının altısına kadar çalışmaya ara verirler.
2.
Ara verme süresi içinde çalışmak üzere; bir daire başkanı
ile dört üyeden ve bir yedek üyeden oluşan bir nöbetçi daire
kurulur. Yedek üye aynı zamanda Genel Sekreterlik görevini
yapar.
3.
Bu dairenin başkanı ile üyeleri, Danıştay dairelerinin başkan
ve üyeleri arasından karma olarak Başkanlık Kurulu tarafından
seçilir. Ayrıca lüzumu kadar savcı ve tetkik hakimi görevlerine
devam ederler.
4.
Çalışmaya ara verme süresi içinde görevli olarak kalanlar
hariç olmak üzere Danıştay Başkanı, Başsavcı, başkanvekilleri,
daire başkanları ve üyeler ile savcılar ve tetkik hakimleri
çalışmaya ara verirler. Bu süre içinde Danıştay Başkanına
nöbetçi daire başkanı vekalet eder.
5.
Danıştayda çalışan diğer memurlar çalışmaya devam ederler.
Ancak, çalışmaya ara verme süresi içinde işin icaplarına göre
görevde kalmaları lüzumlu görülmeyen memurlar kanuni izinlerini
kullanırlar.
6.
Çalışmaya ara verme süresi içinde görevleri başında kalanların
yıllık izin hakları saklıdır.
Nöbetçi
Dairenin Göreceği İşler
MADDE 87.
Nöbetçi
daire, çalışmaya ara verme süresi içinde aşağıda yazılı işleri
görür:
a)
Kanun tasarı ve teklifleri ile tüzük tasarıları hariç olmak
üzere hükümetçe verilecek ivedi veya kanunen belli süre içinde
karara bağlanması gereken işler,
b)
Yürütmenin durdurulmasına veya delillerin tespitine ait işler,
c)
Tutuklu memurlar hakkında Memurin Muhakematı Hakkında Kanunu
Muvakkatı hükümlerine göre Danıştaya gelen işler.
Tasnif
ve Yayın Bürosu
MADDE 88.
1.
Danıştay daireleri ve kurulları tarafından verilen kararların
ve mevzuatın tertip ve tasnifini yapmak, kitaplığın düzenlenmesini
sağlamak, Danıştay Dergisinin yayımlanması işini yürütmek
ve kamu hukuku ile ilgili bilimsel yayınları takip etmek üzere,
bir büro kurulur.
2.
Bu büronun kuruluş ve görevleri bir yönetmelikle düzenlenir.
Gizli
Bilgileri Açıklama
MADDE 89.
Danıştay
meslek mensupları ile Danıştay tetkik hakimleri ve savcıları
kamu hizmetleriyle ilgili gizli bilgileri, görevlerinden ayrılmış
olsalar bile açıklayamazlar.
İsnat
ve İftiralara Karşı Korunma
MADDE 90.
Danıştay
meslek mensupları hakkında ihbar ve şikayetlerin inceleme,
soruşturma veya yargılama sonunda sabit olmadığı ve bir isnadın
gareze binaen veya hakaret kastıyla yapıldığı veya uydurma
bir isnat mahiyetinde olduğu anlaşıldığı takdirde, Danıştay
Başkanı isnatta bulunanlar hakkında kamu davası açılmasını
Cumhuriyet Savcılığından ister.
Çalışma
Saatleri ve İzinler
MADDE 91. (Değişik : 22/3/1990-3619/9 md.)
Danıştayda
haftalık çalışma süresi ve Danıştay meslek mensuplarının mazeret,
hastalık ve aylıksız izinleri yönünden Devlet Memurları Kanunu
hükümleri uygulanır.
Dosyaların
ve Diğer Evrakın Saklanması
MADDE 92.
Dava
dosyalarıyla diğer evrakın Danıştayda saklanma süreleri, yok
edilme usulleri ve Danıştay Arşivine ilişkin diğer hususlar
çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir.
Bütçe
MADDE 93.
1.
Danıştay genel bütçe içinde kendi bütçesiyle yönetilir.
2.
Bütçenin ita amiri Danıştay Başkanıdır. Muhasebe işleri Danıştay
nezdinde kurulacak muhasebe teşkilatı tarafından yürütülür.
3.
Yasama meclislerindeki bütçe görüşmelerinde Danıştayı Başkan
veya görevlendireceği kimse temsil eder.
Kıyafet
MADDE 94.
Danıştay
meslek mensupları ile Danıştay tetkik hakimleri ve Danıştay
savcılarının resmi kıyafetlerinin şekli ve bunların giyilme
zaman ve yerleri bir yönetmelikle düzenlenir.
Basına
Bilgi Verme
MADDE 95.
Basına,
haber ajanslarına, radyo ve televizyona Danıştayla ilgili
bilgi ve demeçler, Danıştay Başkanı veya yetkili kılacağı
bir görevli tarafından verilebilir.
ONUNCU
BÖLÜM
Son Hükümler
Kaldırılan
Hükümler
MADDE 96.
521
sayılı Danıştay Kanunu ile bunun ek ve tadilleri yürürlükten
kaldırılmıştır.
EK
MADDE 1. (Ek : 22.3.1990-3619/10 md.)
İki
dava dairesinin görevine ilişkin davalar, ilgili dava dairesinin
isteği üzerine o dava dairelerinin birlikte yapacakları toplantıda
karara bağlanır. Bu toplantıya daire başkanlarından kıdemlisi
başkanlık eder. Toplanma ve görüşme yeter sayısı dokuzdur.
Kararlar oy çokluğuyla verilir.
Bu
davalar, davanın açıldığı dairenin esas ve karar numaralarını
alır.
GEÇİCİ
MADDE 1.
Bu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte Danıştayda görevli ve 657
sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi memurlardan ihtiyaç
fazlası olanlar, bölge idare mahkemeleri, idare mahkemeleri
ve vergi mahkemelerinde görevlendirilmek üzere Adalet Bakanlığı
emrine verilirler. Bunlara ait kadrolar Adalet Bakanlığı taşra
teşkilatı mahkemeler bölümüne eklenir.
GEÇİCİ
MADDE 2.
Bu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte Danıştayda görevli bulunan
başkatiplerin unvanı "yazı işleri müdürü" olarak
değiştirilmiştir. Bu değişiklik sebebi ile yeniden atanmaları
gerekmez. Yeni unvanları, yan ödeme kararnamesinde yer alıncaya
kadar eski unvanları üzerinden yan ödeme almaya devam ederler.
GEÇİCİ
MADDE 3.
Yürürlükten
kaldırılan 521 sayılı Danıştay Kanunu ile ek ve değişikliklerine
göre çıkarılmış bulunan tüzük ve yönetmeliklerin bu Kanuna
aykırı olmayan hükümleri çıkarılacak tüzük, içtüzük ve yönetmelikler
yürürlüğe girinceye kadar uygulanmaya devam olunur.
GEÇİCİ
MADDE 4.
Bu
Kanunun yürürlüğe girmesinden önce başlayan müracaat ve dava
süreleri hakkında 521 sayılı Danıştay Kanununun ilgili hükümleri
uygulanır.
GEÇİCİ
MADDE 5.
Bu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce Danıştaya açılmış
bulunan davalar Danıştayda bakılarak sonuçlandırılır.
GEÇİCİ
MADDE 6.
Daha
önce Danıştayın görev alanında olup Bölge İdare Mahkemeleri,
İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri
Hakkında Kanun ile bu mahkemelerin görevine giren konularla
ilgili davalar, bu mahkemeler göreve başlayıncaya kadar Danıştayda
açılmaya devam olunur. Bu davalar Danıştayca sonuçlandırılır.
GEÇİCİ
MADDE 7.
Bu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte Birinci Mürettep Daire,
Yedinci Daire ve Onuncu Dairede mevcut bulunan memur hukuku
ile ilgili dosyalar Üçüncü Daireye devredilir ve bu Dairece
sonuçlandırılır.
GEÇİCİ
MADDE 8-
Yürürlükten kaldırılan 521 sayılı Danıştay Kanunu ile ek ve
değişiklikleri gereğince kurulmuş bulunan daire ve kurullarda
mevcut işlerin bu Kanuna göre görevlendirilen daire ve kurullara
dağıtımı, ayrıca karar verilmesine yer kalmaksızın, daire
kurullarının oluşmasından itibaren onbeş gün içinde tamamlanır.
GEÇİCİ
MADDE 9.
İdari
İşler, Başkanlık Kurulu, Yüksek Disiplin ve Disiplin Kurullarının
seçimleri daire kurullarının oluşmasından itibaren onbeş gün
içinde yapılır.
GEÇİCİ
MADDE 10.
Çeşitli
kanunlarda Danıştay Genel Kurulunda görüşülerek karara bağlanacağı
yazılı işler, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra
Danıştay İdari İşler Kurulunca görüşülerek karara bağlanır.
GEÇİCİ
MADDE 11.
Hakimler
Kanununda idari yargı hakim ve savcıları ile ilgili düzenlemeler
yapılıncaya kadar bu Kanunda sözü geçen birinci sınıfa ayrılmış
idari yargı hakim ve savcıları ibaresi birinci derece kadroyu
almış idari yargı hakim ve savcıları anlamına gelir.
GEÇİCİ
MADDE 12.
Anayasa
Mahkemesi ve Sayıştay kanunlarında gerekli düzenlemeler yapılıncaya
kadar 1903 sayılı Kanunun geçici 1 ve 2. maddelerine göre
yargı ödeneğinin verilmesine devam olunur.
GEÇİCİ
MADDE 13.
Bu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte, Danıştay Başkanı, Başsavcısı
ve daire başkanlarının başkanlık sıfatları sona erer. Ancak;
geçici 14 üncü madde gereğince atamalar yapılıncaya kadar
başkanlık görevleri devam eder.
GEÇİCİ
MADDE 14.
1.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren otuz gün içinde,
Danıştayda mevcut boş üyelik kadroları bir defaya mahsus olmak
üzere, bu Kanunun 8 inci maddesinde belirtilen niteliklere
sahip olanlar arasından, en az dörtte üçü idari yargı hakim
ve savcılarından olmak üzere Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun
boş üyelikler için göstereceği iki kat aday arasından Cumhurbaşkanı
tarafından seçim yapılmak suretiyle doldurulur.
2.
Birinci fıkradaki seçimi izleyen onbeş gün içinde Danıştay
Başkanı, Başsavcısı, başkanvekilleri ve daire başkanları Hakimler
ve Savcılar Yüksek Kurulunun Danıştay üyelerinden göstereceği
ikişer aday arasından bir defaya mahsus olmak üzere Cumhurbaşkanınca
seçilir.
3.
Danıştay üyelerinin dairelere dağılımı, ikinci fıkradaki süre
içinde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun önerisi üzerine
bir defaya mahsus olarak Cumhurbaşkanınca yapılır.
4.
Cumhurbaşkanı, Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun önerisi
üzerine, kuruluş halinde bulunan bölge idare mahkemeleri başkanlıklarına
bir defaya mahsus olmak üzere Danıştay üyeleri arasından atama
yapabilir. Bu suretle bölge idare mahkemeleri başkanlıklarına
atananlar, bu görevlerde dört yıl süre ile hizmet görürler.
Bu süre, ilgilinin isteği üzerine uzatılabilir. Bu fıkraya
göre atananlar, Danıştay üyeliği sıfatını, kadrosunu, aylık
ve ödeneği ile her türlü özlük haklarını muhafaza ederler.
Bunların aylık ve ödenekleri ile diğer her türlü mali ve sosyal
haklarının Danıştay bütçesinden ödenmesine devam olunur.
5.
Yukarıdaki fıkraya göre bölge idare mahkemeleri başkanlıklarına
atananların, her ne suretle olursa olsun bu görevlerinden
ayrıldıkları tarihte Danıştay kadro cetvelindeki kadroları
iptal edilmiş sayılır.
GEÇİCİ
MADDE 15.
Vergiler
Temyiz Komis |